Roman Telescope Saves Fuel, Doubles Mission

Nasa launches telescope that will map two billion galaxies

NASA vừa phóng thành công Roman Space Telescope từ trung tâm Kennedy ở Florida, bắt đầu nhiệm vụ khảo sát vũ trụ rộng lớn. Kính thiên văn này wyposaż bằng Wide Field Instrument có trường nhìn 0,28 độ vuông và bộ cảm biến infrared, cho phép quét lên tới hai tỷ galaxie trong ánh sáng near‑infrared. Dữ liệu thu được sẽ được dùng để đo lường sự phân tán của galaxie và suy ra đặc tính của năng lượng tối và vật chất tối. Kết quả missione này có thể cung cấp bằng chứng mới về bản chất của thành phần chiếm 95% vũ trụ, giúp kiểm định hoặc thay đổi các mô hình cosmology hiện tại. Đáng học là việc đầu tư vào thiết bị trường nhìn rộng và cảm biến độ nhạy cao mở ra khả năng khảo sát thống kê lớn, một hướng đi cần thiết để giải quyết các vấn đề cơ bản về vật chất tối và năng lượng tối.

Việc đọc bài này giúp lập trình viên nắm bắt công nghệ xử lý dữ liệu thiên văn quy mô lớn từ dự án kính viễn không Roman của NASA.

The Heavy Disco-Ball Satellite Designed To Do… Nothing

LAGEOS-1, phóng năm 1976, là vệ tinh thụ động không có điện tử, nguồn năng lượng hoặc hệ thống đẩy, nặng khoảng 407 kg và được phủ bởi retroreflectors góc vuông. Trạm mặt đất sử dụng kỹ thuật time-of-flight ranging phản xung laser để đo lường chính xác kích thước, hình dạng và quay Trái Đất qua thời gian. Dữ liệu từ vệ tinh này cũng đã được dùng để kiểm thuyết general relativity. Quỹ đạo ổn định và lực cản tối thiểu cho phép nó tồn tại trong quỹ đạo hàng triệu năm, và mang theo các tấm plaque do Carl Sagan thiết kế như thông điệp cho tương lai xa.

Bài viết này cho thấy vệ tinh thụ động LAGEOS-1 chứng minh công nghệ đơn giản nhất cũng có thể mang lại khám phá khoa học vĩ đại và tồn tại lâu dài hơn cả nền văn minh loài người.

Starship’s engine failure could slow NASA’s plan to return to the moon

Sự cố động cơ Raptor trên chuyến bay quỹ đạo đầu tiên của Starship có thể làm chậm kế hoạch NASA đưa phi hành viên quay mặt trăng vào năm 2028. Nguyên nhân kỹ thuật là việc động cơ Raptor ngừng hoạt động trong quá trình bay thử nghiệm. Sự cố này ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ phát triển hệ thống đổ bộ mặt trăng (Human Landing System) của NASA. Bài viết cung cấp cái nhìn thực tế về rủi ro kỹ thuật trong các dự án hàng không vũ trụ quy mô lớn, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thử nghiệm kỹ lưỡng trước khi triển khai nhiệm vụ có người.

Hỏng động cơ Raptor trên chuyến bay đầu tiên của Starship có thể làm chậm kế hoạch của NASA đưa phi hành gia quay mặt trăng vào năm 2028.

Without new landers or rovers, it’s helicopters or bust for NASA’s Mars program

NASA's cost estimate for SR-1 Freedom is $2.1 billion, but that doesn't include the helicopters.

Machine Learning COFFIES “Hears” Sunspots Before We Can See Them

Mô hình machine learning COFFIES của NASA dự đoán vị trí hình thành vết đen Mặt Trời (sunspot) tới 12 giờ trước khi chúng nhìn thấy được bằng cách phân tích dữ liệu từ trường và sóng âm trên bề mặt Mặt Trời. Mặc dù hoạt động như một "hộp đen" gián tiếp, COFFIES có tiềm năng cảnh báo sớm các cơn bão địa từ nguy hiểm như sự kiện Carrington, nhưng hiện vẫn chỉ là công cụ nghiên cứu.

Lập trình viên hiểu về AI và vật lý không gian sẽ tìm hiểu COFFIES để khám phá cách kết hợp mô hình học máy với dữ liệu vật lý phức tạp, giúp mở rộng ứng dụng của ML trong dự báo thiên văn và bảo vệ hệ thống điện tử.

The Best Way to Explore Lunar Craters Is a Giant Robot Ball

Moon ball robot rolls into deadly lunar craters, safely returning hidden ice and geology samples that could empower future moon bases.

Hackaday Links: August 30, 2026

NASA vừa phóng thành công kính viễn vọng không gian Nancy Grace Roman bằng tên lửa Falcon Heavy. EVE Online đã di chuyển 2.4 triệu dòng codebase từ Python 2.7 sang Python 3, một bước chuyển quan trọng cho nền tảng game lâu đời này. Anh quốc mới ban hành quy định hợp pháp hóa hệ thống pin năng lượng mặt trời cắm trực tiếp cho người tiêu dùng. Citrix giới thiệu UniconOS, hệ điều hành Linux dự phòng phục hồi endpoint Windows, cùng với công cụ web Defrag98 tái tạo công cụ defrag kinh điển của Windows. Những phát triển này cho thấy sự chuyển dịch quan trọng từ hệ thống cũ sang công nghệ hiện đại, đặc biệt trong lĩnh vực không gian và phần mềm.

Bài viết cung cấp cập nhật về những đột phá công nghệ quan trọng từ NASA đến phát triển phần mềm và hệ điều hành.

After Decades, NASA May Finally Replace Mars Relays

Sau nhiều thập kỷ sử dụng mạng relay Mars với các thiết bị từ 12-25 năm tuổi, NASA trao hợp đồng giá cố định cho Blue Origin xây dựng Mars Telecommunications Network (MTN) với ngân sách 700 triệu USD. Hệ thống mới yêu cầu ít nhất 1 terabyte bộ nhớ store-and-forward và tốc độ truyền Mars-to-Earth đạt 150 Mbps, lên kế hoạch phóng năm 2028. Tuy nhiên, Rocket Lab đã khiếu nại với Government Accountability Office, khiến dự án tạm dừng tới 100 ngày và có nguy cơ bỏ lỡ window phóng tiếp theo. Bài gốc cung cấp thông tin chi tiết về tranh chấp hợp đồng và các yêu cầu kỹ thuật cụ thể của mạng lưới liên lạc tương lai Sao Hỏa.

NASA cuối cùng sẽ thay thế hệ thống liên lạc lạc hậu trên Sao Hỏa bằng mạng lưới MTN mới do Blue Origin xây dựng, dù dự án đang đối mặt với thách thức từ khiếu nại của Rocket Lab.