Cores in space: The core memory module from a 1980 Spacelab computer

Milestones:Parametron, 1954

Năm 1954, Eiichi Goto (Đại học Tokyo) phát minh ra Parametron, phần tử logic sử dụng lõi ferrite và dao động tham số, rẻ hơn và ổn định hơn ống chân không hay transistor thời đó. PC-1, chiếc máy tính lập trình được đầu tiên của Nhật do trường đại học chế tạo (1958), sử dụng 4.200 parametron và dẫn đầu tốc độ tại Nhật nhờ mạch số học tiên tiến, bộ nhớ lõi từ AC và cơ chế ngắt sớm. Parametron thống trị máy tính Nhật những năm 1959 trước khi bị transistor thay thế vào giữa thập niên 1960, nhưng đóng góp quan trọng cho thế hệ kỹ sư máy tính đầu tiên và còn ảnh hưởng đến nghiên cứu AQFP ngày nay.

Là người lập trình viên muốn khám phá nguồn gốc kỹ thuật số và cách các giải pháp logic cổ điển như ferrite core đã định hình nền tảng cho các hệ thống hiện đại, bài này giúp bạn hiểu rõ về sự tiến hóa từ cơ sở vật lý đến kiến trúc máy tính và cách những nguyên lý vật lý cổ điển vẫn còn ảnh hưởng đến công nghệ lượng tử hiện nay.

Bill Gates called the famous key combo in Windows a mistake, and Microsoft never wanted you to use it

Three awkward keys, one accidental legend, and a very strange Windows history.

Bubble memory

Bubble memory là công nghệ bộ nhớ máy tính không biến đổi (non-volatile) từ thập niên 1970–80, lưu trữ bit dưới dạng các miền từ hóa (bubbles) trong lớp màng garnet mỏng, di chuyển nhờ từ trường xoay. Mặc dù hứa hẹn thay thế bộ nhớ lõi, băng từ và đĩa cứng nhờ độ bền va đập cao, nó nhanh chóng bị DRAM bán dẫn và đĩa cứng đánh bại, trở nên lỗi thời vào cuối thập niên 1980 khi flash storage ra đời.

Lập trình viên nên đọc bài này để hiểu về một trong những kỹ thuật lưu trữ cổ điển, giúp tìm hiểu về sự tiến bộ và suy thoái của các giải pháp lưu trữ vật lý trước khi chip bán dẫn và SSD thống trị thị trường, từ đó có cái nhìn toàn diện về lịch sử và nguyên lý cơ bản của các hệ thống lưu trữ không di động.

COSMAC Elf Turns 50

COSMAC Elf, một máy tính tự lắp dựa trên CPU RCA 1802, vừa đón sinh nhật 50 năm sau khi được giới thiệu trong bài báo Popular Electronics năm 1976 của Joseph Weisbecker. Kiến trúc của 1802 bao gồm 16 thanh ghi mục đích chung 16 bit, DMA tích hợp cho đầu ra video rẻ và không có ngăn xếp gọi phần cứng. Do thiếu ngăn xếp gọi, các lập trình viên phải áp dụng quy ước phần mềm SCRT (standard call return technique) để thực hiện gọi và trả về hàm. Trong video, các bình luận đi sâu vào mức độ assembly, chỉ ra cách sử dụng các cặp thanh ghi để mô phỏng call/return trên 1802. Điều này cho thấy khi phần cứng hạn chế, việc thiết kế chuẩn mực phần mềm trở nên then chốt, và các kiến trúc đơn giản như 1802 vẫn cung cấp bài học hữu ích về tối ưu hóa tài nguyên.

Bài viết tiết lộ kiến trúc độc đáo của COSMAC Elf và kỹ thuật lập trình sáng tạo mà các lập trình viên hiện đại có thể học hỏi.

Energizing a vacuum-tube flip-flop module from a 1948 IBM system

Bài viết phân tích chi tiết module TR-3, một bộ phận flip-flop (trigger) bằng ống chân không từ chiếc máy tính IBM 604 năm 1948. Nó giải thích nguyên lý hoạt động của triode, cách hai bộ đảo ngược tạo thành flip-flop, sơ đồ mạch đã phục hồi, và trình diễn trực tiếp cấp nguồn cho module này. Ngoài ra, bài viết còn điểm qua lịch sử phát triển flip-flop từ mạch Eccles-Jordan năm 1918 đến các ứng dụng hiện đại trong CPU.

Nếu bạn muốn khám phá cách cơ sở vật lý của logic điện tử cổ điển—từ nguyên lý hoạt động của ống chân không đến sự tiến hóa từ flip-flop Eccles-Jordan đến CPU hiện đại—đây là bài giúp hiểu rõ nguồn gốc và bản chất sâu sắc của kiến trúc máy tính như thế nào.

Man and the Computer by John G. Kemeny (1972-01-01) : John G. Kemeny : Free Download, Borrow, and Streaming : Internet Archive

Sách "Man and the Computer" (1972) của John G. Kemeny, đồng sáng tạo ngôn ngữ BASIC, bàn về mối quan hệ giữa con người và máy tính, giờ có thể tải miễn phí, mượn hoặc phát trực tuyến trên Internet Archive. Ấn bản 166 trang này do Scribner xuất bản và được số hóa vào năm 2023.

Bài viết này giúp bạn hiểu sâu sắc cách cách thức máy tính không chỉ là công cụ tính toán mà còn là một công cụ xã hội, thay đổi cách sống và làm việc, và cách lập trình viên có thể ứng dụng những giá trị nhân văn vào công việc của mình.

Come for ENIAC, Stay for UNIVAC and Skeduflo

Thế giới hiện nay tràn ngập các thiết bị điện toán như desktop, laptop, tablet hay smartphone. Chỉ trong một không gian làm việc chung, đã có thể quan sát thấy 6 chiếc máy tính cùng nhiều smartphone xung quanh.

Lập trình viên nên đọc bài này để hiểu rõ nguồn gốc và tiến hóa của hệ thống máy tính hiện đại, từ những cỗ máy khổng lồ như ENIAC đến những hệ thống hiện đại như UNIVAC và Skeduflo, giúp họ hiểu sâu hơn về lịch sử kỹ thuật và cách nó đã định hình các giải pháp công nghệ hiện nay.

Abort Retry Fail

Graphics for Professionals